De Tweede Kamer debatteerde vandaag met Justitie-minister Hirsch Ballin (CDA) over de mogelijkheid kinderen uit de Verenigde Staten te kunnen blijven adopteren via de zogenaamde Paul de Leeuw-methode.
COC Nederland, SVGK en de Belangenvereniging Zelfdoeners in Adoptie (BZA) hadden de afgelopen dagen een laatste beroep op de Tweede Kamer gedaan om de mogelijkheid van adoptie uit de Verenigde Staten middels deelbemiddeling te handhaven. Het COC had daarvoor een uitgebreide brief gestuurd naar de Tweede Kamer-fracties en de SVGK had veel gesprekken gevoerd met Kamerleden.
Adoptie middels deelbemiddeling vanuit de Verenigde Staten is momenteel de enige mogelijkheid voor homoparen om een buitenlands kind te adopteren. Net nu de wet interlandelijke adoptie door homoparen mogelijk maakt, leek het erop dat minister Hirsch Ballin van Justitie deze mogelijkheid in de praktijk ging blokkeren.
WERKBEZOEK
Volgens Hirsch Ballin kunnen jonge kinderen in de Verenigde Staten zelf worden opgevangen. Hij wilde daarom dat er alleen nog kinderen van vijf jaar of ouder in Nederland geadopteerd worden. De minister baseerde zich op een kort werkbezoek van zijn medewerkers aan de Verenigde Staten. Uit tientallen wetenschappelijke onderzoeken blijkt echter dat Afro-Amerikaanse kinderen in de Verenigde Staten helaas zeer moeilijk te plaatsen zijn. Het zijn juist deze kinderen die door Nederlandse homoparen, zoals Paul de Leeuw en zijn man en Peter van de Vorst en Sander van de Wouw, geadopteerd worden.
Ook leek het er sterk op dat de minister de zogenaamde deelbemiddeling wilde afschaffen, een adoptiemethode waarbij wensouders zelf contact leggen met de adoptieautoriteiten in de Verenigde Staten. Voor homoparen bleek dit in de praktijk de enige manier om te kunnen adopteren. Volgens de minister ontbreekt het in Nederland aan tijd en middelen om deze adopties goed te controleren.
COC
COC Nederland stelde juist dat deze adoptiemethode meer controlemomenten omvat dan enige andere methode en verzocht de minister om zo nodig meer geld ter beschikking te stellen voor een goede uitvoering.
Organisaties voor homoparen waren erg ongelukkig met het feit dat in Nederland alleen ‘Kind en Toekomst’ is aangewezen als bemiddelaar voor homoparen. Volgens veel paren krijgen ze daar onvoldoende hulp.
Tijdens het debat leverde VVD-er Fred Teeven veel kritiek op de regering, de minister en op de organisatie Kind en Toekomst, die volgens hem ‘jaren heeft zitten slapen’.
Anja Timmer van de PvdA wil zo weinig mogelijk belemmering bij adoptie in het belang van het kind. Haar partij is daarom vooralsnog tegen het opheffen van de zogenaamde ‘deelbemiddeling’ die immers negatief zou uitpakken voor homoparen. Ze is wel blij dat meerdere vergunninghouders zullen mogen optreden voor homoparen. Toch bleek uit de discussie dat het nog niet zeker is of de PvdA, net als D66, zal stemmen tegen het opheffen van deelbemiddeling.
BEGRIP
CDA-woordvoerster Marleen de Pater heeft juist wel veel begrip voor het voorstel van haar partijgenoot minister Hirsch Ballin die negatief uitpakt voor homoparen. Ook Kees van der Staaij van de SGP, zelf adoptievader van twee kinderen, is kritisch over de afschaffing van deelbemiddeling. Hij wil per land bekijken of het wel of niet zou kunnen. Zijn fractie is tegen adoptie door homoparen, maar op dat punt wil hij het kabinet niet bijvallen.
Volgens Fatma Koser Kaya van D66 lijkt het erop dat de CDA-minister bewust de adoptie door homoparen wil frustreren. Ze stelt ook vast dat de organisatie Kind en Toekomst niet geschikt is voor dergelijke paren en wil weten welke organisatie dat wel is. Van D66 mag de deelbemiddeling dan ook niet sneuvelen.
Mathieu Heemelaar van GroenLinks moest bij de voorstellen van het kabinet terugdenken aan de Miami Nightmare die in 1977 werd georganiseerd als protest tegen een homohaatster die rechten van homo’s wilde inperken. Zijn fractie is tegen de inperking van deelbemiddeling.
Woordvoerder Raymond de Roon van de PVV is al evenzeer tegen inperking van deelbemiddeling. “Blijf daar van af, tenzij de minister kan aantonen dat het belang van kind hiermee zou worden geschaad.”
GEEN VERSCHIL
Marianne Langkamp van de SP stelde vooral veel technische vragen. Ook haar fractie wil dat adoptie vanuit Amerika door homoparen mogelijk moet blijven. Ze is voor afschaffing van deelbemiddeling, maar voorlopig niet in het geval van de Verenigde Staten. De SP wil dat er naast Kind en Toekomst een tweede organisatie komt die in Amerika kan bemiddelen voor homoparen en wil weten wanneer die tweede vergunninghouder van start kan gaan. De SP wil dat de minister aan alle vergunninghouders duidelijk maakt dat ze geen verschil mogen maken tussen homo’s en hetero’s. Met name die laatste opmerking viel in goede aarde bij Fred Teeven van de VVD. “Kennelijk staan we hierin dichter bij elkaar dan door velen gedacht.”
Als laatste kwam de ChristenUnie aan het woord. Ed Anker liet namens die partij weten dat hij juist voor het afschaffen de deelbemiddeling is. “Dat is in het belang van het kind en dat is belangrijker dan het belang van homoparen.”
Uit de eerste termijn blijkt dat er een grote Kamermeerderheid is die deelbemiddeling wil handhaven en die voorstander is van het benoemen van meer vergunninghouders die kunnen werken voor homoparen.
ANTWOORD
In zijn antwoord liet de minister weten dat hij goed contact heeft gehad met het COC en dat hij geen bezwaar heeft tegen de benoeming van een tweede organisatie naast Kind en Toekomst. Ook heeft hij geen bezwaar tegen het vervullen van een zekere rol door paren die willen adopteren als de deelbemiddeling zou worden afgeschaft.
Antwoordend op de vraag van Marianne Langkamp van de SP liet de minister onomwonden weten dat hij erop zal toezien dat paren op geen enkele manier beperkt zullen worden als ze volgens de regels kinderen willen adopteren uit Amerika. “Wij gunnen ieder kind een liefdevol gezin, en dan doet het er niet toe of dat paar herero- of homoseksueel is”.
STEUN
Het COC zal van de minister steun ontvangen om de opgebouwde expertise te behouden.
In tweede termijn stelde D66-woordvoerster Koser Kaya dat de deelbemiddeling, ook al heet die straks anders, gewoon moet blijven. Ze vindt de Nederlandse Adoptie Stichting een goede tweede kandidaat naast Kind en Toekomst.
Teeven stelde namens de VVD dat veel aanvullende eisen gelukkig zijn vervallen en dat de deelbemiddeling dus kan blijven. Hij eiste een strenger toezicht op Kind en Toekomst omdat hem over die organisatie de meeste klachten bereikten.
Mevrouw Timmer van de PvdA en Langkamp van de SP vroegen zich af waarom de minister vooraf niet wat meer helderheid heeft gegeven zodat veel van de nu ontstane onrust voorkomen had kunnen worden.
Ook GroenLinks, stelde bij monde van Heemelaar vast, dat hij blij is met de uitkomst, zeker nu blijkt dat ‘deelbemiddeling’ gewoon mogelijk blijft.
SLOTCONCLUSIE
In zijn slotconclusie liet minister Hirsch Ballin nog eens duidelijk weten dat hij nimmer de intentie had om onderscheid te maken tussen homo- en heteroparen. “In tegendeel.” Hij betreurde het dat hierover onduidelijk is ontstaan, maar vindt dat daarvoor geen enkele aanleiding bestond.
Lopende procedures kunnen gewoon worden afgewerkt volgens de oude regels. Aanvragen van daarna moeten ook worden besproken met Amerika. “Wij gaan in elk geval een strobreed in de weg leggen”, aldus de minister die graag contact met het COC zal blijven onderhouden.